จังหวัดสงขลา เป็นจังหวัดสำคัญของภาคใต้ตอนล่างของประเทศไทย ตั้งอยู่ทั้งฝั่งอ่าวไทยและลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา ทำให้มีภูมิประเทศและบทบาททางเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรมที่โดดเด่น จังหวัดสงขลาถือเป็นศูนย์กลางการคมนาคม การค้า และการบริการที่สำคัญของภาคใต้ เชื่อมโยงพื้นที่ภาคใต้ตอนบน ภาคใต้ชายแดน และประเทศมาเลเซียเข้าด้วยกัน

จังหวัดสงขลามีลักษณะพิเศษ คือมีเมืองศูนย์กลางสำคัญ 2 แห่ง ได้แก่ อำเภอเมืองสงขลา ซึ่งเป็นเมืองเก่าแก่ริมทะเล มีบทบาทด้านประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และการท่องเที่ยว และ อำเภอหาดใหญ่ ซึ่งเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจ การค้า การศึกษา และการคมนาคมที่สำคัญที่สุดของภาคใต้ตอนล่าง เมืองหาดใหญ่เป็นศูนย์รวมการเดินทางทั้งทางถนน รถไฟ และอากาศ และเป็นจุดหมายสำคัญของนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและต่างประเทศ

ภูมิประเทศของจังหวัดสงขลามีความหลากหลาย ประกอบด้วยพื้นที่ชายฝั่งทะเลอ่าวไทย พื้นที่ลุ่มน้ำ ทะเลสาบสงขลา ซึ่งเป็นทะเลสาบน้ำกร่อยขนาดใหญ่ที่สุดของประเทศไทย พื้นที่เกษตรกรรม ที่ราบ และภูเขาทางตอนใต้ ความหลากหลายทางภูมิศาสตร์นี้ทำให้จังหวัดมีทรัพยากรธรรมชาติอุดมสมบูรณ์ ทั้งด้านประมง เกษตรกรรม และระบบนิเวศน้ำจืด–น้ำเค็มที่เชื่อมโยงกันอย่างเป็นเอกลักษณ์

ประชากรของจังหวัดสงขลามีความหลากหลายทางวัฒนธรรมและศาสนา ประกอบด้วยชาวไทยพุทธ ชาวไทยมุสลิม และชาวไทยเชื้อสายจีน ที่อาศัยอยู่ร่วมกันมาอย่างยาวนาน วิถีชีวิตของผู้คนสะท้อนความหลากหลายนี้ผ่านอาหาร ประเพณี สถาปัตยกรรม และกิจกรรมทางสังคม โดยเฉพาะย่าน เมืองเก่าสงขลา ซึ่งยังคงรักษาอาคารสไตล์จีน–ยุโรปและชุมชนดั้งเดิมไว้ได้อย่างดี

ในด้านเศรษฐกิจ จังหวัดสงขลามีโครงสร้างเศรษฐกิจที่หลากหลาย ครอบคลุมภาคการค้า การบริการ การท่องเที่ยว อุตสาหกรรม เกษตรกรรม และประมง พื้นที่หาดใหญ่เป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจและการค้าชายแดน ขณะที่พื้นที่รอบทะเลสาบสงขลาเป็นฐานสำคัญของการประมง การเกษตร และเศรษฐกิจชุมชน จังหวัดสงขลายังมีบทบาทด้านโลจิสติกส์ การศึกษา และการแพทย์ของภาคใต้ตอนล่าง

จังหวัดสงขลามีแหล่งท่องเที่ยวที่หลากหลาย ทั้งเชิงธรรมชาติและเชิงวัฒนธรรม เช่น หาดสมิหลา และสัญลักษณ์นางเงือกทอง เมืองเก่าสงขลา ทะเลสาบสงขลา และแหล่งท่องเที่ยวเชิงเมืองในหาดใหญ่ การท่องเที่ยวของจังหวัดมีลักษณะผสมผสานระหว่างการพักผ่อน การเรียนรู้ และการท่องเที่ยวเชิงธุรกิจ